Rượu vang đỏ là gì? Các kiểu vang đỏ thường gặp

Rượu vang đỏ là vang làm từ các giống nho có vỏ màu sẫm, phần lớn ở dạng khô (không ngọt), độ cồn thường từ 12% đến 15%. Trên kệ vang tại Việt Nam, vang đỏ chiếm phần đông số chai và trải dài từ những chai phổ thông khoảng một trăm nghìn đồng đến những chai vài triệu đồng.

Chúng tôi chia vang đỏ thành ba kiểu dễ nhận ra khi uống: nhẹ, vừa và đậm. Mỗi kiểu gắn với vài giống nho đại diện, có độ chát, độ cồn, nhiệt độ uống và tầm giá khác nhau. Biết ba kiểu này là đủ để đọc nhãn và chọn chai đúng ý.

Rượu vang đỏ là gì?

Rượu vang đỏ là vang lên men từ nho đỏ, giữ lại màu và vị chát từ vỏ nho, nên có màu từ đỏ hồng ngọc đến tím sẫm gần đen. (Wikipedia, “Red wine”) Phần lớn vang đỏ được làm khô, tức gần như không còn đường. Thứ người uống cảm nhận rõ nhất là độ chát (tannin), độ chua và mùi quả mọng như anh đào, mận, dâu đen.

Trên nhãn chai, tên giống nho là manh mối nhanh nhất để đoán kiểu vang. Một số vang không ghi giống nho mà ghi tên vùng, ví dụ Bordeaux hay Chianti. Khi đó cần biết vùng đó thường dùng giống nho nào, phần này có trong bảng ở mục dưới.

Có những kiểu vang đỏ nào?

Cách chia dễ dùng nhất là theo thân vang: cảm giác vang nhẹ hay nặng trong miệng, gần giống khác biệt giữa sữa tách béo và sữa nguyên kem. Thân vang đi cùng độ cồn và độ chát, nên ba kiểu dưới đây cũng là ba mức chát tăng dần. (Wine Folly; Invintory, “Light, Medium and Full-Bodied Red Wine Guide”)

Vang đỏ pha nhiều giống nho (red blend), như vang Bordeaux pha Cabernet Sauvignon với Merlot, thường rơi vào kiểu vừa hoặc đậm tùy tỷ lệ phối.

Vang đỏ nhẹ, vừa, đậm khác nhau ra sao khi uống?

Khác biệt rõ nhất nằm ở độ chát và cảm giác đầy miệng. Vang đỏ nhẹ mát, chua thanh, thơm anh đào và dâu tây, uống được cả khi không ăn kèm. Vang đỏ vừa tròn vị hơn, mùi mận chín, chát vừa đủ để đi với nhiều món. Vang đỏ đậm chát rõ, mùi quả đen, gỗ sồi, hợp với món nhiều đạm và mỡ.

Nhiệt độ uống theo Wine Folly: vang đỏ nhẹ 12–15°C, vang đỏ đậm 15–20°C. (Wine Folly, “Ideal Serving Temperature for Wine”)

Ở khí hậu Việt Nam, nhiệt độ phòng thường cao hơn 28°C, nên “uống ở nhiệt độ phòng” như lời khuyên phương Tây thực tế là quá ấm. Vang quá ấm sẽ nồng mùi cồn và mất mùi quả.

Vang đỏ khác vang trắng và vang hồng ở đâu?

Với người uống, ba loại vang khác nhau ở màu, độ chát, nhiệt độ uống và món ăn hợp. Vang đỏ là loại duy nhất có độ chát rõ rệt. Vang trắng và vang hồng gần như không chát, thiên về độ chua tươi và uống lạnh hơn.

Xem kỹ hơn từng loại ở bài rượu vang trắng là gì và rượu vang hồng là gì. Bảng độ cồn đầy đủ của mọi dòng vang nằm ở bài rượu vang bao nhiêu độ.

Vang đỏ giá bao nhiêu trên thị trường?

Vang đỏ có dải giá rộng nhất trong các dòng vang. Giá phụ thuộc giống nho, xuất xứ, cấp độ trên nhãn và niên vụ. Bảng dưới gộp giá thị trường từ khảo sát hằng tháng của chúng tôi và giá đang bán tại Hải Gia Cát.

Ở cùng cấp phổ thông, Pinot Noir thường đắt hơn Merlot hay Cabernet Sauvignon. Nếu ngân sách dưới 300.000đ, vang đỏ vừa và đậm từ Chile, Úc, Pháp phổ thông có nhiều lựa chọn hơn. Cách chọn chai cụ thể trong tầm này có ở bài vang đỏ ngon giá rẻ.

Người mới nên chọn chai vang đỏ nào?

Người mới nên bắt đầu từ vang đỏ nhẹ hoặc vừa, rồi mới chuyển sang vang đậm. Vang nhẹ cho thấy mùi quả rõ mà không bị chát át đi; vang vừa dễ uống kèm bữa cơm; vang đậm hợp khi đã quen vị chát và có món thịt đi kèm.

Ba chai dưới đây thuộc ba kiểu khác nhau, đều đang bán tại Hải Gia Cát:

Câu hỏi thường gặp

Rượu vang đỏ có ngọt không?
Phần lớn vang đỏ bán ở Việt Nam là vang khô, gần như không còn đường, nên vị chính là chát và chua nhẹ chứ không ngọt. Cảm giác ngọt thường đến từ vị quả chín. Vang đỏ ngọt thực sự có tồn tại, như Lambrusco ngọt của Ý, nhưng nhãn thường ghi rõ chữ dolce hoặc amabile.

Vang đỏ bao nhiêu độ?
Vang đỏ thường có độ cồn từ 12% đến 15%. Kiểu nhẹ như Pinot Noir hay Gamay hay nằm quanh 12–13,5%, còn kiểu đậm như Cabernet Sauvignon hay Syrah thường từ 13,5% đến 15,5%. Con số chính xác luôn in trên nhãn chính hoặc nhãn phụ tiếng Việt, đi kèm ký hiệu % vol.

Vang đỏ có cần uống lạnh không?
Vang đỏ không uống lạnh như bia nhưng cũng không nên uống ở nhiệt độ phòng của Việt Nam, vốn thường trên 28°C. Mức hợp lý là 12–15°C với vang đỏ nhẹ và 15–20°C với vang đỏ đậm. Ở nhà, cách đơn giản là cho chai vào ngăn mát khoảng 20–30 phút trước khi mở.

Vang đỏ Đà Lạt khác vang đỏ nhập khẩu thế nào?
Vang đỏ Đà Lạt được sản xuất trong nước, nhiều dòng phổ thông có giá thấp hơn hẳn vang nhập vì không chịu thuế nhập khẩu và chi phí vận chuyển xa. Dòng cao cấp hơn dùng giống nho như Shiraz hoặc Cabernet Sauvignon. Nhãn ghi nơi sản xuất trong nước, nên không lẫn với vang nhập khẩu.

Mở chai vang đỏ rồi để được bao lâu?
Vang đỏ đã mở, đậy lại nút và để ngăn mát, thường giữ được vị khoảng 3 đến 5 ngày. Vang đỏ đậm, nhiều tannin giữ lâu hơn vang đỏ nhẹ. Khi vang có mùi chua như giấm hoặc mất mùi quả thì không nên uống tiếp, có thể dùng để nấu ăn.

Người mới nên thử vang đỏ nhẹ hay vang đỏ đậm trước?
Người mới thường dễ làm quen với vang đỏ nhẹ hoặc vừa, ví dụ Pinot Noir hay Merlot, vì ít chát và dễ uống kèm nhiều món. Vang đỏ đậm như Cabernet Sauvignon hợp hơn khi đã quen vị chát, hoặc khi uống cùng thịt đỏ nướng, bò bít tết.

Chọn vang đỏ cần nhớ những gì?

• Vang đỏ có ba kiểu: nhẹ (Pinot Noir), vừa (Merlot), đậm (Cabernet Sauvignon, Syrah, Malbec).
• Độ cồn 12–15%, tăng dần từ kiểu nhẹ đến kiểu đậm.
• Ở Việt Nam, nên làm mát vang đỏ xuống 12–20°C thay vì để nhiệt độ phòng.
• Tên giống nho trên nhãn là manh mối nhanh nhất để đoán kiểu vang.
• Muốn xem toàn cảnh các dòng vang khác, đọc bài các dòng vang.